Boşanma davası devam ederken çocuğun kimin yanında kalacağı, bakım ve temsil düzeninin nasıl yürütüleceği geçici velayet kararıyla belirlenebilir. TMK m.169 uyarınca hâkim, davanın devamı süresince çocukların bakım ve korunmasına ilişkin gerekli önlemleri re’sen alır. Bu karar nihai velayet hükmü değildir; yargılama sırasında ortaya çıkan yeni olgulara göre değiştirilebilir. Belirleyici ölçüt eşlerin kusuru değil, çocuğun güncel üstün yararıdır.

Geçici velayetin amacı ve niteliği

Geçici velayet, dava sonuna kadar çocuğun günlük yaşamında belirsizlik oluşmasını önler. Barınma, okul, sağlık ve bakım kararlarının düzenli biçimde alınmasını sağlar.

Karar, nihai hüküm kurulmadan önceki koruma önlemidir. İlk değerlendirmede çocuğun mevcut düzeninin korunması önemli olmakla birlikte bu durum nihai velayetin aynı ebeveyne bırakılacağını garanti etmez.

Hangi ölçütler değerlendirilir?

Çocuğun yaşı, bakım ihtiyaçları, okul ve sosyal çevresi, ebeveynlerle ilişkisi, kardeşleri, güvenliği ve her ebeveynin fiilî bakım kapasitesi birlikte incelenir. Anne veya baba lehine cinsiyete dayalı otomatik üstünlük yoktur.

Ebeveynin ekonomik gücü tek başına belirleyici değildir. Diğer ebeveynin çocukla ilişkisini destekleme tutumu, yaşam koşullarının istikrarı ve varsa şiddet ya da ihmal riski önem taşır.

Sosyal inceleme ve çocuğun görüşü

Mahkeme gerekli görürse uzman incelemesi yaptırabilir. Rapor, ebeveynlerin beyanını tekrar etmekle yetinmemeli; çocukla görüşme, yaşam çevresi ve ebeveynlik kapasitesi hakkında somut gözlemler içermelidir.

Yaşı ve olgunluğu elverişli çocuğun görüşü uygun yöntemle alınır. Çocuğun tercihi önemlidir; fakat baskı, sadakat çatışması ve güvenlik koşulları değerlendirilerek üstün yarar çerçevesinde ele alınır.

Karar sonradan değiştirilebilir mi?

Çocuğun güvenliği, bakım koşulları, okul düzeni veya ebeveynin davranışlarında önemli değişiklik varsa ara kararın değiştirilmesi talep edilebilir. Talep, yeni olgu ve delillerle somutlaştırılmalıdır.

Acil risk hâlinde duruşma günü beklenmeden geçici önlem istenebilir. Şiddet tehlikesi varsa 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruyucu ve önleyici tedbirler ayrıca değerlendirilir.

Geçici velayet ve kişisel ilişki

Çocuk geçici olarak bir ebeveyne bırakılırken diğer ebeveynle kişisel ilişki de düzenlenebilir. Görüşme günleri çocuğun okul, uyku, sağlık ve gelişim ihtiyaçlarına uygun, uygulanabilir açıklıkta olmalıdır.

Kişisel ilişki çocuğun hakkıdır. Somut güvenlik riski varsa görüşmenin uzman eşliğinde, belirli yerde veya sınırlı süreyle yapılması; ağır tehlikede geçici olarak durdurulması gündeme gelebilir.

Sık Sorulan Sorular

Geçici velayet ne zaman verilir?

Boşanma davası açıldıktan sonra çocukların korunması için gerekli görüldüğünde yargılama süresince verilebilir.

Geçici velayet kesin karar mıdır?

Hayır. Ara önlemdir; koşullar değişirse değiştirilebilir ve nihai hükmü bağlamaz.

Çalışan anne veya baba velayet alamaz mı?

Çalışmak engel değildir; bakım organizasyonu ve çocuğun üstün yararı somut olarak değerlendirilir.

İlgili Yazılar

Başlıca dayanaklar: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun ve konuya göre 6284 sayılı Kanun ile ilgili uygulama yönetmeliği. Metin, genel bilgilendirme amacıyla 3 Ağustos 2026 itibarıyla hazırlanmıştır. Somut olayın tarihleri, delilleri ve talepleri hukuki sonucu değiştirebilir; kişisel hukuki görüş yerine geçmez.

Aile ve Boşanma Hukuku çalışma alanını inceleyin ← Tüm makalelere dönün